Yol uzunluğu, genişliği, tabaka kalınlığı ve yoğunluk bilgileriyle temel, alt temel veya dolgu malzemesi hacim ve tonajını hesaplayın.
Yol uzunluğu ve genişliğinden; dolgu, alt temel, plentmiks temel, stabilize, mıcır veya özel tabakalar için hacim ve tonaj hesabı yapın.
| Tabaka | Kalınlık (cm) | Yoğunluk (t/m³) | Serme / gevşek katsayısı | Fire (%) |
|---|
Yoğunluk ve serme katsayısı malzeme cinsi, nem, granülometri ve sıkışma derecesine göre değişir. Varsayılan değerler ön metraj içindir; nihai metrajda proje ve laboratuvar verilerini kullanın.
Yol genişliği, uzunluğu, tabaka kalınlığı ve malzeme yoğunluğu üzerinden alt temel, temel, stabilize veya benzeri tabakalar için yaklaşık hacim ve tonaj hesabı yapar.
Uzunluk, ortalama genişlik ve tabaka kalınlığı çarpılır.
Hacim, uygun malzeme yoğunluğu (t/m³) ile çarpılır.
Uygulama yöntemine göre serbest ve sıkışmış hacim farklı olabilir; teknik şartname değerleri esas alınmalıdır.
Yol metrajında yalnız yol alanını bulmak yeterli değildir. Alt temel, temel ve diğer granüler tabakalar ayrı kalınlık ve malzeme kabulleriyle hesaplanmalı; sıkışmış proje hacmi uygun yoğunlukla tonaja çevrilmeli ve satın alma/nakliye planında gevşek-serilmiş malzeme ile saha kayıpları ayrıca değerlendirilmelidir. Bu bölüm, hesap sonucunun keşif ve saha planlamasında nasıl okunacağını gösterir.
İçerik ve yöntem kontrolü: 19 Eylül 2026
Düz ve sabit genişlikli bir yol tabakasında sıkışmış geometrik hacim, uzunluk × genişlik × tabaka kalınlığıdır. Tonaj için bu hacim, projeye uygun sıkışmış yoğunlukla çarpılır.
V: hacim (m³), L: uzunluk (m), B: genişlik (m), t: sıkışmış kalınlık (m), ρ: yoğunluk (t/m³).
Her tabakanın genişliği aynı olmak zorunda değildir. Banket, dever, genişleme ve platform geometrisi varsa tabaka alanları ayrı belirlenmelidir.
1.000 m uzunlukta ve 7,0 m genişlikte bir yol düşünelim. Alt temel 25 cm, temel 20 cm olsun. Örnekte yalnız hesap yöntemini göstermek için alt temelde 2,05 t/m³, temelde 2,15 t/m³ sıkışmış yoğunluk kabul edilmiştir.
| Tabaka | Kalınlık | Hacim | Örnek yoğunluk | Teorik tonaj |
|---|---|---|---|---|
| Alt temel | 0,25 m | 1.750 m³ | 2,05 t/m³ | 3.587,5 t |
| Temel | 0,20 m | 1.400 m³ | 2,15 t/m³ | 3.010 t |
| Toplam | — | 3.150 m³ | — | 6.597,5 t |
Projede hesaplanan tabaka hacmi çoğunlukla sıkışmış nihai geometridir. Ocaktan çıkan, kamyona yüklenen ve serilen malzemenin gevşek hacmi bundan farklı olabilir. Bu nedenle “3.150 m³ proje hacmi = 3.150 m³ kamyon hacmi” kabulü doğrudan yapılmamalıdır.
Nakliye planı ağırlık üzerinden yapılıyorsa yaklaşık sefer sayısı toplam sevk tonajının aracın yasal/fiili faydalı yüküne bölünmesiyle bulunabilir.
Uzunluk, genişlik ve yoğunluk sabitken tonaj tabaka kalınlığıyla doğrusal değişir. Aşağıdaki örnek 1.000 m × 7 m alan ve 2,10 t/m³ kabulü içindir.
| Sıkışmış kalınlık | Hacim | Teorik tonaj | 10 cm'ye göre |
|---|---|---|---|
| 10 cm | 700 m³ | 1.470 t | 1,00× |
| 15 cm | 1.050 m³ | 2.205 t | 1,50× |
| 20 cm | 1.400 m³ | 2.940 t | 2,00× |
| 25 cm | 1.750 m³ | 3.675 t | 2,50× |
| 30 cm | 2.100 m³ | 4.410 t | 3,00× |
Tek bir sabit değer yoktur. Yol genişliği, sıkışmış tabaka kalınlığı ve malzeme yoğunluğu gerekir. Örneğin 1.000 m × 7 m × 0,20 m ve 2,15 t/m³ kabulünde yaklaşık 3.010 t teorik tonaj bulunur.
Sıkışmış hacmi, aynı malzeme ve koşulu temsil eden yoğunluk (t/m³) ile çarpın. Gevşek yoğunluk ile sıkışmış yoğunluğu birbirine karıştırmayın.
Toplam özet alınabilir ancak metrajda ayrı hesaplanmaları daha güvenlidir; kalınlık, genişlik, malzeme ve yoğunlukları farklı olabilir.
Sevk edilecek toplam tonajı aracın fiili/yasal faydalı yüküne bölerek yaklaşık sefer sayısı bulunabilir ve sonuç yukarı yuvarlanır. Hacim kısıtı da ayrıca kontrol edilmelidir.
Evrensel bir yüzde yoktur. Malzemenin granülometrisi, nemi, sıkışma hedefi, taşıma-serim yöntemi ve proje şartnamesi belirleyicidir.